Rusza 12. Festiwal AfryKamera

Między 22 a 28 maja 2017 r. w warszawskim Kinie Praha odbędzie się 12. edycja Festiwalu AfryKamera. To pierwszy w Europie Środkowo-Wschodniej festiwal afrykańskiej kinematografii. W programie ponad 20 filmów fabularnych, dokumentalnych i krótkich form, a także spotkania z twórcami, wystawy plakatów filmowych czy warsztaty dla dzieci. Filmy prezentowane w ramach Festiwalu AfryKamera nie wchodzą do polskiej dystrybucji, będzie to jedyna okazja, żeby je zobaczyć. Festiwal odbędzie się również w wybranych kinach w Białymstoku, Gdańsku, Koninie, Krakowie, Łodzi, Poznaniu i Wrocławiu.

Afryka to drugi co do wielkości kontynent na Ziemi, a wciąż pozostaje jednym z najbardziej marginalizowanych w mediach. Z 56 państw narodowych na obszarze Afryki za afrykańskie uważane są 54, 53 natomiast w całości leżą na kontynencie (niewielka część Egiptu znajduje się w Azji). To kontynent najbardziej zróżnicowany językowo, według różnych danych w Afryce występuje od 2 do3 tysięcy języków. To także kontynent ogromnych sprzeczności: ma najwyższy na świecie wskaźnik przyrostu naturalnego, jest najmłodszym kontynentem świata, a przy tym ma najniższą średnią długość życia i najniższe PKB na 1 mieszkańca. Mimo to gospodarki Ghany, Tanzanii, Wybrzeża Kości Słoniowej i Dżibuti znalazły się w pierwszej dziesiątce najszybciej rozwijających się gospodarek świata. To także kontynent ogromnych różnic politycznych – krwawych dyktatur, problemów rasowych, ale też demokratycznych systemów z tradycjami i pokojowych noblistów.

Afryka to także – o czym rzadko wiemy – kontynent olbrzymiego przemysłu filmowego, coraz częściej wymieniany obok Hollywood i Bollywood. Najlepsze dokonania kinematografii afrykańskiej będzie można poznać podczas 12. edycji Festiwalu AfryKamera, który odbędzie się między 22 a 28 maja 2017 roku w warszawskim Kinie Praha. Lokalne edycje festiwalu zagoszczą również w Białymstoku. Gdańsku, Koninie, Krakowie, Łodzi, Poznaniu i Wrocławiu.

W programie filmowym Festiwalu przedstawiamy szerokie spektrum zarówno kinowe, jak i geograficzne. Podróżujemy zarówno po kontynencie, jak i po gatunkach artystycznych. Nie zabraknie mainstreamowych, uznanych na świecie produkcji z kontynentu, z różnych przyczyn pomijanych w Polsce, ale nie unikamy też kina bardziej eksperymentalnego i niezależnego. – mówi Przemysław Stępień, dyrektor artystyczny Festiwalu AfryKamera.

Ghana. Czarna Gwiazda

6 marca 2017 roku Ghana obchodziła 60-lecie odzyskania niepodległości. To tam rozpoczął się ruch wolnościowy Afryki, a jej przywódcy – Kwame Nkrumah czy Jerry Rawlings – byli katalizatorami rosnących aspiracji i nadziei całego kontynentu. Tam też intensywnie rozwija się afrykańska kinematografia, która rozmiarom nie dorównuje jeszcze największej – Nigeryjskiej, stawia jednak na jakość swoich produkcji.

W pięciu głównych blokach tematycznych będzie można poznać przekrój najlepszych dokonań ghańskiego i afrykańskiego kina ostatnich lat (większość filmów to ubiegłoroczne produkcje). W ramach Festiwalu pokazane zostaną filmy twórców ghańskich i te przygotowywane w międzynarodowych koprodukcjach. Te dotyczące wybitnych postaci Ghany i całej Afryki, oraz te przyglądające się lokalnemu folklorowi – muzyce, kulturze, codzienności. Znajdą się wśród nich zarówno filmy fabularne i dokumentalne, filmy zaangażowane społecznie i politycznie oraz niezależne horrory. Inspirujące historie afrykańskich kobiet, filmy gangsterskie, filmy o afrykańskiej modzie, a także przegląd filmów muzycznych oraz krótkich form.

Blok „Ghana. Czarna gwiazda” to filmowa podróż przez społeczne i artystyczne wątki, dominujące dzisiaj w Ghallywood. „Dzieci gór” („Children of the Mountain”, reż. Priscilla Anany, 2016), zdobywca głównej nagrody za najlepszą reżyserię oraz drugiego miejsca w plebiscycie publiczności na nowojorskim Tribeca Film Festiwal 2016, dotyka wątku stygmatyzacji chorób wrodzonych i niepełnosprawności w społeczeństwach afrykańskich. Jego pokaz zainauguruje w tym roku Festiwal AfryKamera. Temat choroby jako klątwy podejmowany jest również w głośnym „Przeklęci” („The Cursed Ones”, reż. Nana Obii-Yeboah, 2015). W tym cyklu pokazany zostanie film wschodzącej gwiazdy ghańskiego kina – Ammy Asante. „Zjednoczone królestwo” („A United Kingdom”, 2016) to film fabularny oparty na prawdziwej historii miłości Seretse Khamy, polityka botswańskiego, „ojca botswańskiej niepodległości” do białej urzędniczki z Londynu. Film podejmuje temat uprzedzeń rasowych i klasowych.

Kadr z filmu „Dzieci gór”

Blok „Niezłomna Afryka” to wybór filmów poświęconych trudnej historii kontynentu. Ważnym wątkiem jest tu historia kształtowania państwowości i ruchów wolnościowych w Afryce. Pokazane tu zostaną zarówno filmy pokazujące szeroki kontekst historyczny – choćby „Kimpa Vite: matka afrykańskiej rewolucji” („Kimpa Vite: The Mother of the African Revolution”, reż. Ne Kunda Nlaba, 2016) o jednej z najpotężniejszych postaci kongijskich ruchów narodowych i religijnych XVIII wieku – jak i współczesne ruchy społeczne, których przykładem jest „Kolwezi na fali” („Kolwezi on Air”, reż. Idriss Gabel, 2016), traktujący o roli lokalnych mediów w budowaniu świadomości obywatelskiej w niedemokratycznym otoczeniu przemysłowego miasta.

Ghańskim kinem rządzą kobiety, więc ich spojrzenie ma swoje miejsce w programie AfryKamery 2017. Blisko połowa programu ArfyKamery to filmy wyreżyserowane przez kobiety, osobne miejsce mają w nim także filmy poświęcone wybitnym kobiecym postaciom Afryki. W cyklu „Kobieta patrzy” zobaczyć będzie można między innymi „Królowa Katwe” („Queen of Katwe”, reż. Mira Nair, 2016) z główną rolą graną przez Lupitę Nyong’o, laureatkę Oscara za najlepszą rolę drugoplanową w „Zniewolony. 12 Years a Slave”. To historia inspirowana biografią Phiony Mutesi, urodzonej w ugandyjskich slumsach mistrzyni szachowej, jednej z pierwszych zawodniczek z Ugandy w historii tego sportu.

Kadr z filmu „Królowa Katwe”

Ważnym elementem programu są filmy muzyczne, zebrane w ramach bloku „Rytmy Afryki”, oraz filmy dokumentalne. Te pierwsze to między innymi rockowy „Niebieski deszcz z domieszką czerwieni” („Anoukak tedalat taha tazoughai”, reż. Christopher Kirkley, 2015), opisywany jako „rewolucyjna historia gitar, motocykli, telefonów komórkowych i muzyki nowej generacji”. Bezpośrednią inspiracją dla powstania filmu był quasi-biograficzny „Purpurowy deszcz”, poświęcony młodości i karierze Prince’a. Innym spojrzeniem na afrykańską muzykę jest kanadyjski obraz „Bi Kidude na celowniku” („I Shot Bi Kidude”, reż. Andy Jones, 2015), historia zmarłej przed czterema laty „najstarszej wokalistki świata” („bi kidude” w języku suahili oznacza „babunię”). Bi Kidude znana jest polskiej publiczności z występów na wrocławskim Brave Festival. „Babunia” słynęła z zamiłowania do mocniejszych drinków, tytoniu i gry na bębnach. Muzyka będzie też ważnym elementem programu wydarzeń towarzyszących: 21 maja w Staromiejskim Domu Kultury w Warszawie wystąpi The Badji Band, a swoją obecność na festiwalu potwierdził między innymi Chris Salewicz, brytyjski dziennikarz muzyczny i autor książek biograficznych.

W cyklu dokumentów z kolei pokazany zostanie między innymi obraz „Latający Afrykanin” („The African Who Wanted to Fly”, reż. Samantha Biffot, 2016), prawdziwa historia Luca Bendzy, chłopaka z Gabonu, który zafascynowany kinem Kung Fu postanowił zostać chińskim karateką. Dziś jest aktorem kina akcji, znanym między innymi z roli boksera Jesse’yego Glovera w filmie „Legenda Bruce’a Lee”. Na stałe współpracuje z Jackiem Chanem.

Kadr z filmu „Latający Afrykanin”

W programie Festiwalu nie zabraknie też kryminałów, prezentowanych w bloku zatytułowanym „W cieniu”. Pokazane tu zostaną między innymi „Mów mi złodziej” („Noem My Skollie”, reż. Daryne Joshua, 2016), jeden z najgłośniejszych filmów wyprodukowanych w ostatnich latach w RPA, egipski kryminał z elementami horroru i kina psychodelicznego „Niebieski słoń” („The Blue Elephant”, reż. Marwan Hamed, 2014), oraz gangsterski film oparty na prawdziwej historii grupy przestępczej z Antyli „Gang z Antylii” („Le gang des Antillais”,reż. Jean-Claude Flamand-Barny, 2016).

12. edycję Festiwalu AfryKamera w Warszawie poprzedzi „Afrykański Weekend Kulturalny”, organizowany w ramach Nocy Muzeów w Staromiejskim Domu Kultury w dniach 20-21 maja. W programie znajdą się zabawy dla dzieci, warsztaty afrykańskiej biżuterii, spotkania poświęcone afrykańskiemu plakatowi filmowemu, warsztaty modowe, spotkania z twórcami kina afrykańskiego a także nocne seanse filmowe.

Szczegółowy program Festiwalu oaz imprez towarzyszących zostanie ogłoszony niebawem na stronie Festiwalu: http://www.afrykamera.pl/

Festiwal AfryKamera 2017

22-28 maja 2017, Kino Praha, Warszawa

oraz:
Gdańsk 12-14 maja
Konin 12-14 maja
Kraków 22-27 maja
Poznań 27 maja – 1 czerwca
Białystok 1-4 czerwca
Wrocław 1-4 czerwca
Łódź 2-4 czerwca